Drie maanden in het nieuwe huis: juni was het duurst
We wonen inmiddels drie maanden in ons nieuwe huis, en dat betekent drie maanden aan energiedata om doorheen te spitten. April was de instapmaand, mei was rustig en “normaal”, en juni… juni had letterlijk twee gezichten. De eerste helft regen en onweer, de tweede helft een historische hittegolf met temperaturen tot bijna 40 graden. En volgens Zonneplan was juni, ondanks alle zon op de panelen, verreweg de duurste maand tot nu toe. Tijd om dat met data te onderbouwen.
April: de instapmaand (met een gat in de data)
April was onze eerste maand in dit huis, maar we woonden er nog niet echt — we waren nog aan het verhuizen en inrichten. Dat is meteen een disclaimer voor de cijfers hieronder: de zonnestroom-sensoren stonden in die periode nog niet (volledig) in Home Assistant geconfigureerd, dus de grafieken uit HA voor april zijn minder betrouwbaar dan die van mei en juni. Voor het complete beeld val ik voor april dan ook vooral terug op de Zonneplan-app.
Zonneplan-app: april 2026 — 159,3 kWh stroom (€40,75), 599,8 kWh teruglevering (-€98,81), verbruikskosten -€58,07.
Ondanks dat we er nauwelijks woonden, leverden de panelen dus al flink terug: bijna 600 kWh teruglevering tegenover maar 159 kWh eigen verbruik. Netto verdienden we die maand nog €58,07.
Mei: alles normaliseert
In mei zijn we echt gaan wonen, en dat zie je meteen terug: het eigen verbruik verdubbelt bijna naar 298,4 kWh, en de teruglevering zakt iets naar 537,0 kWh omdat we simpelweg meer zelf gebruiken.
Zonneplan-app: mei 2026 — 298,4 kWh stroom (€81,16), 537,0 kWh teruglevering (-€90,40), verbruikskosten -€9,23.
De €9,23 verbruikskosten laten zien dat we nog steeds nagenoeg quitte speelden — de teruglevering compenseerde bijna alle stroomkosten.
Ook in Home Assistant is dit terug te zien. Onderstaande grafiek toont de import/export per tarief plus de zelf verbruikte zonne-energie:
Home Assistant energiedashboard met tooltip op april 2026: 271,45 kWh verbruikte zonne-energie, totaal verbruikt 569,79 kWh, totaal teruggeleverd 494,31 kWh.
Home Assistant energiedashboard met tooltip op mei 2026: 441,09 kWh verbruikte zonne-energie, totaal verbruikt 808,02 kWh, totaal teruggeleverd 436,27 kWh.
Let op: de kWh-waarden uit Home Assistant (P1-meter, netto) wijken iets af van de Zonneplan-app-cijfers, en dat is logisch — verschillende meetpunten (paneel-optimizers versus de P1-meter) en verschillende peilmomenten geven altijd net iets andere getallen. De trend is wel identiek: eigen verbruik stijgt, teruglevering daalt licht.
Zonneplan laat ook zien hoeveel elk dak in totaal heeft opgewekt over deze periode:
Zonneplan: Schuindak ZO 883,83 kWh en Overkapping ZW 789,15 kWh, samen 1.672,98 kWh totale zonne-energie.
Mooi om te zien dat de twee daken vrij gelijk verdeeld bijdragen — het schuine dak op het zuidoosten iets meer dan de overkapping op het zuidwesten, precies zoals je zou verwachten gezien de oriëntatie.
Juni: twee gezichten
En dan juni. Volgens Zonneplan de duurste maand van de drie tot nu toe, en dat terwijl de zon er in de tweede helft van de maand met bakken uit kwam.
Zonneplan-app: juni 2026 — 367,0 kWh stroom (€110,73), 436,2 kWh teruglevering (-€90,66), verbruikskosten +€20,07.
Home Assistant energiedashboard juni 2026: 917 kWh zonne-energie, 467 kWh import, 378 kWh teruglevering, totaal verbruik thuis 827 kWh.
Voor het eerst sinds we hier wonen sloegen de verbruikskosten om van “we verdienen eraan” naar “we betalen erop”: +€20,07, tegenover -€9,23 in mei en -€58,07 in april. Dat is een omslag van bijna 80 euro ten opzichte van april, in slechts twee maanden tijd.
Wat opvalt: het eigen verbruik in kWh steeg wel gestaag (159 → 298 → 367 kWh), maar de gemiddelde prijs die we per verbruikte kWh betaalden steeg ook — van ongeveer 25,6 ct/kWh in april naar 27,2 ct/kWh in mei en 30,2 ct/kWh in juni. Ook de vergoeding die we per teruggeleverde kWh kregen steeg juist (van ~16,5 ct/kWh naar ~20,8 ct/kWh in juni). Dat wijst erop dat niet alleen ons verbruikspatroon veranderde, maar dat de onderliggende stroomprijzen zelf in juni een stuk hoger lagen. En dat heeft een heel directe oorzaak.
Eerste helft: regen en onweer
De maand begon allesbehalve zonnig. Half juni trok een fors onweersysteem over de Benelux, met landelijk meer dan 188.000 blikseminslagen op één nacht — een dagrecord. Weinig zon, dus weinig opbrengst en relatief veel import in die eerste weken.
Tweede helft: historische hittegolf
Vanaf 18 juni sloeg het weer volledig om. Wat begon als een gewone warme periode groeide uit tot de langste en zwaarste juni-hittegolf ooit gemeten in Nederland — de 40e officiële hittegolf in De Bilt sinds het begin van de metingen in 1901, en de eerste ooit met zoveel tropische dagen (30°C+) zo vroeg in het jaar. Op 26 juni werd in het Limburgse Ell 39,4°C gemeten, het hoogste in juni ooit — het landelijke record van 40,7°C (Gilze-Rijen, 2019) bleef net overeind, maar het scheelde weinig. Grote delen van het land kregen code oranje tot code rood, en er viel zelfs een officiële tropennacht.
Voor onze panelen was dit een topperiode qua opbrengst. Maar voor de stroomprijs pakte het juist averechts uit.
Wat deed dat met de stroomprijs?
Tijdens de hittegolf schoot de day-ahead (EPEX/APX) groothandelsprijs voor stroom in Nederland naar het hoogste niveau in jaren. Rond 20:45 uur bereikte de prijs €902,47 per MWh — de hoogste sinds mei 2007. Voor huishoudens met een dynamisch contract betekende dat een piekprijs van ruim €1,20 per kWh tijdens het avonduur, bijna vier keer de normale zomerprijs. België noteerde diezelfde avond zelfs een nieuw record van €1.038,25 per MWh voor het kwartier rond 20:45 uur, en ook in Duitsland en Frankrijk liepen de prijzen fors op.
De verklaring is een vervelende combinatie van vier factoren die precies samenvielen:
- Extreme koelvraag: met inmiddels meer dan 2 miljoen airco’s in Nederland piekte de vraag ‘s avonds, wanneer huizen en kantoren gekoeld worden.
- Windstilte: het hogedrukgebied dat de hitte bracht, zorgde ook voor nagenoeg windstil weer in heel Noordwest-Europa, waardoor windturbines vrijwel niets leverden.
- Wegvallende zon: precies tussen 20:00 en 22:00 uur, wanneer de vraag piekt, viel de zonproductie logischerwijs snel weg.
- Beperkte Belgische productiecapaciteit: een deel van de Belgische kerncentrales lag stil voor onderhoud, wat de hele regionale markt onder druk zette.
Dat verklaart meteen waarom onze teruglevering in juni juist meer opbracht per kWh dan in de maanden ervoor: overdag, tijdens de piekopbrengst van onze panelen, was er volop aanbod en dus lagere (soms zelfs licht negatieve) prijzen — maar zodra de zon ‘s avonds wegviel, schoot de prijs omhoog. Precies de uren waarop wij, zoals de meeste huishoudens, juist meer verbruiken (koken, koelen, ventileren na een hete dag) vielen samen met de duurste momenten van de hele maand.
Wat zien we terug in onze cijfers?
Samengevat over de drie maanden:
| Maand | Verbruik | Kosten verbruik | Teruglevering | Opbrengst teruglevering | Verbruikskosten totaal |
|---|---|---|---|---|---|
| April 2026 | 159,3 kWh | €40,75 | 599,8 kWh | -€98,81 | -€58,07 |
| Mei 2026 | 298,4 kWh | €81,16 | 537,0 kWh | -€90,40 | -€9,23 |
| Juni 2026 | 367,0 kWh | €110,73 | 436,2 kWh | -€90,66 | +€20,07 |
De trend is duidelijk: naarmate we er langer wonen, stijgt ons eigen verbruik en daalt de teruglevering — logisch. Maar de omslag van “verdienen” naar “betalen” in juni komt niet alleen door dat groeiende verbruik. Het is vooral de combinatie van een hittegolf die de groothandelsprijzen deed exploderen, precies in de avonduren waarin onze panelen niets meer leveren, die de rekening in juni een heel andere kant op stuurde dan in april en mei.
Vooruitblik
Dit soort maanden — veel zon overdag, torenhoge prijzen ‘s avonds — zijn precies de reden dat een thuisbatterij steeds interessanter wordt: overdag laden met (bijna) gratis eigen zonnestroom, en ‘s avonds tijdens de piekuren zelf verbruiken in plaats van duur inkopen. We zijn momenteel de mogelijkheden voor een hybride batterijopstelling aan het uitwerken — daarover volgt ongetwijfeld een apart artikel zodra de knopen zijn doorgehakt.
Bronnen
- Weeronline — Eerste officiële en recordlange juni-hittegolf
- KNMI — Liveblog hitte en onweersbuien vanaf 22 juni 2026
- Weeronline — Regionale superhittegolf na zes dagen voorbij
- Wikipedia — Europese hittegolf van juni 2026
- Energienerds — Hoge dynamische stroomprijzen tijdens de hittegolf
- Zonneplan-app en Home Assistant energiedashboard (eigen data)
Screenshots in dit artikel komen uit de Zonneplan-app en het eigen Home Assistant energiedashboard.